Zanim podejmiesz pracę przez pośrednika, sprawdź, czy działa on legalnie. Służy do tego KRAZ, czyli Krajowy Rejestr Agencji Zatrudnienia, w którym sprawdzisz podmioty uprawnione do świadczenia usług pośrednictwa pracy i pracy tymczasowej wymagających wpisu. Ten poradnik pokazuje krok po kroku, jak samodzielnie zweryfikować pośrednika w rejestrze agencji zatrudnienia, zanim powierzysz mu swoje dane i pieniądze. To informacja ogólna, a nie porada prawna w Twojej indywidualnej sprawie. W razie wątpliwości skontaktuj się z Wojewódzkim Urzędem Pracy lub prawnikiem.
Czym jest KRAZ i dlaczego to ważne
KRAZ to Krajowy Rejestr Agencji Zatrudnienia, czyli oficjalny, publiczny rejestr podmiotów, które mogą legalnie świadczyć w Polsce usługi agencji zatrudnienia objęte obowiązkiem wpisu. Rejestr prowadzi marszałek województwa za pośrednictwem Wojewódzkiego Urzędu Pracy właściwego dla siedziby danej agencji.
Najważniejsza zasada jest prosta: wpis do KRAZ to warunek legalnego prowadzenia działalności agencji zatrudnienia w zakresie pośrednictwa pracy i pracy tymczasowej. Bez tego wpisu firma nie ma prawa zajmować się między innymi pośrednictwem pracy, kierowaniem do pracy za granicą ani pracą tymczasową. Innymi słowy, jeśli ktoś oferuje Ci pracę jako agencja, ale nie figuruje w rejestrze w zakresie wymaganym dla tej usługi, traktuj to jako poważny sygnał ostrzegawczy.
Dla osoby z zagranicy ma to ogromne znaczenie. Uczciwa agencja zna przepisy o legalnym zatrudnianiu cudzoziemców i pomoże Ci w pracy zgodnej z prawem. Pośrednik bez wpisu może natomiast narazić Cię na pracę bez wymaganych dokumentów, utratę pieniędzy albo poważne problemy podczas kontroli. Sprawdzenie agencji w KRAZ zajmuje kilka minut, a chroni Cię przed naprawdę kosztownymi konsekwencjami.
Niestety wiele oszustw zaczyna się właśnie od podszywania się pod agencję pracy. Nieuczciwe firmy potrafią mieć ładną stronę internetową, profil w mediach społecznościowych i przekonujące ogłoszenia, a mimo to nie mają prawa pośredniczyć w zatrudnieniu. Wygląd i obietnice nic nie znaczą, jeśli firma nie figuruje w oficjalnym rejestrze. Dlatego nie kieruj się samym wrażeniem, tylko zawsze sprawdź pośrednika u źródła, czyli w KRAZ. To jedyny sposób, by mieć pewność, że rozmawiasz z firmą działającą zgodnie z prawem.
Warto też pamiętać, że legalna agencja nie pobiera opłaty za samo znalezienie pracy. Przy kierowaniu do pracy za granicą może żądać tylko zwrotu ustawowo dopuszczonych, faktycznie poniesionych kosztów, takich jak dojazd i powrót, wiza, badania lekarskie czy tłumaczenia dokumentów. Szczegóły rozliczeń z agencją opisujemy w osobnym poradniku.
Jak sprawdzić agencję krok po kroku
Weryfikacja jest darmowa i nie wymaga żadnego konta. Wystarczy dostęp do internetu i nazwa lub numer NIP firmy, którą chcesz sprawdzić. Wykonaj kolejno poniższe kroki.
- Wejdź na oficjalny portal rejestru. Otwórz rejestr KRAZ na publicznym portalu STOR prowadzonym przez urzędy pracy. To jedyne wiarygodne źródło, w którym dane są aktualne.
- Przejdź do wyszukiwarki. Skorzystaj z zakładki przeglądania rejestru KRAZ, która pozwala szukać agencji w bazie wpisów.
- Wpisz dane agencji. Wyszukaj firmę po nazwie albo po numerze NIP. Numer NIP jest pewniejszy, bo nazwy bywają podobne, a oszuści często używają mylących, niemal identycznych nazw.
- Sprawdź, czy agencja widnieje w wynikach. Jeśli firma pojawia się na liście, oznacza to, że posiada wpis do rejestru. Zwróć uwagę, czy dane firmy z wyszukiwarki, takie jak nazwa i NIP, zgadzają się z tym, co podała Ci agencja.
- Zweryfikuj zakres i status wpisu. Sprawdź, czy wpis dotyczy rodzaju usług, które agencja Ci oferuje, oraz czy figuruje jako aktywny. Brak wpisu, jego wykreślenie albo brak właściwego zakresu usług to sygnał, że coś jest nie tak.
Jeśli wolisz najpierw poczytać o samym rejestrze, ogólne informacje znajdziesz na stronie psz.praca.gov.pl o rejestrze agencji.
Co oznacza wpis w rejestrze
Wpis do KRAZ oznacza, że agencja spełniła wymogi formalne i otrzymała oficjalne potwierdzenie prawa do prowadzenia działalności. To dobry znak i pierwszy warunek, który musi być spełniony. Bez niego nie ma sensu rozmawiać o współpracy.
Pamiętaj jednak, że wpis to nie wszystko. Obecność w rejestrze potwierdza legalność firmy jako pośrednika, ale nie gwarantuje automatycznie, że konkretna oferta jest dla Ciebie korzystna ani że wszystko w rozmowie z agencją przebiega uczciwie. Sam wpis to konieczne minimum, a nie pełna gwarancja.
Jeśli jesteś cudzoziemcem i do legalnej pracy potrzebujesz zezwolenia na pracę albo oświadczenia o powierzeniu pracy cudzoziemcowi, sprawdź szczególnie zakres wpisu. Od 1 czerwca 2025 r. świadczenie usług pośrednictwa pracy albo pracy tymczasowej na rzecz takich cudzoziemców wymaga odpowiedniego zakresu wpisu, a co do zasady jest możliwe po 2 latach od wpisu do rejestru i świadczenia usług agencji.
Dlatego oprócz sprawdzenia rejestru zwróć uwagę także na inne rzeczy:
- Czy dostajesz pisemną umowę i czy możesz ją spokojnie przeczytać przed podpisaniem.
- Czy agencja nie żąda od Ciebie opłaty za znalezienie pracy, bo legalny pośrednik tego nie robi.
- Czy ewentualne koszty przy kierowaniu do pracy za granicą są opisane w umowie i mieszczą się w ustawowych wyjątkach.
- Czy warunki pracy i wynagrodzenie zapisane w dokumentach zgadzają się z tym, co obiecano Ci ustnie.
- Czy firma jasno informuje, na jakim stanowisku, u jakiego pracodawcy i na jakich zasadach będziesz pracować.
Połączenie sprawdzenia w KRAZ z uważnym podejściem do umowy i opłat daje Ci najlepszą ochronę.
Brak wpisu — co robić
Jeśli nie znajdziesz agencji w rejestrze albo wpis nie obejmuje usługi, którą agencja Ci oferuje, potraktuj to jako poważne ostrzeżenie. Brak właściwego wpisu w KRAZ oznacza, że firma może działać nielegalnie, a praca przez takiego pośrednika naraża Cię na ryzyko.
W takiej sytuacji zachowaj ostrożność:
- Nie podpisuj umowy i nie przekazuj zaliczek ani opłat, zanim wszystkiego nie wyjaśnisz.
- Nie oddawaj oryginałów dokumentów, takich jak paszport, osobie czy firmie, której nie udało Ci się zweryfikować.
- Poproś firmę o wyjaśnienie i numer wpisu, a następnie ponownie sprawdź dane w rejestrze.
- Jeśli coś budzi Twój niepokój, zgłoś sprawę do Wojewódzkiego Urzędu Pracy lub Państwowej Inspekcji Pracy.
Brak właściwego wpisu nie zawsze oznacza świadome oszustwo, ale zawsze oznacza ryzyko, którego nie warto podejmować. Czasem firma rzeczywiście dopiero stara się o wpis, zmieniła nazwę albo ma wpis na inny zakres usług, jednak dopóki nie widnieje w rejestrze w zakresie potrzebnym do oferowanej usługi, nie powinna kierować Cię do pracy. Twoim zadaniem nie jest domyślanie się intencji, tylko ochrona własnych interesów. Lepiej stracić jedną ofertę niż trafić na pośrednika, który zniknie z Twoimi pieniędzmi i dokumentami.
Niepokojące sygnały warto poznać wcześniej. Więcej o tym, jak rozpoznać uczciwego pośrednika i unikać oszustw, przeczytasz w poradniku o tym, jak wygląda legalna praca w Polsce. Im więcej wiesz przed pierwszą rozmową, tym trudniej Cię oszukać.
Sprawdziłeś agencję — co dalej
Gdy masz już pewność, że agencja działa legalnie, możesz spokojnie zająć się resztą formalności. Sprawdzenie pośrednika to ważny krok, ale legalna praca w Polsce to także odpowiednie dokumenty pobytowe i zezwolenia. Poniższe materiały pomogą Ci zaplanować kolejne kroki:
- Zacznij od głównego przewodnika Praca w Polsce, w którym wyjaśniamy, jak legalnie podjąć zatrudnienie jako cudzoziemiec.
- Sprawdź, co należy do obowiązków pracodawcy i jak wygląda zatrudnianie cudzoziemców zgodnie z przepisami, dzięki czemu łatwiej ocenisz, czy oferta jest rzetelna.
- Jeśli szukasz sprawdzonego pośrednika, zajrzyj do naszego katalogu agencji, w którym zebraliśmy agencje zatrudnienia.
Dzięki temu masz komplet wiedzy: wiesz, jak zweryfikować pośrednika, co powinna zawierać umowa i jakie kroki czekają Cię w legalizacji pracy.
Najczęstsze pytania
Czy sprawdzenie agencji w KRAZ jest płatne?
Nie. Przeglądanie rejestru KRAZ jest bezpłatne i nie wymaga zakładania konta. Wystarczy wejść na portal STOR i wyszukać firmę po nazwie lub numerze NIP.
Po czym poznam, że agencja ma wpis w rejestrze?
Jeśli po wpisaniu nazwy lub numeru NIP firma pojawia się w wynikach wyszukiwarki rejestru, oznacza to, że posiada wpis. Warto sprawdzić, czy dane z rejestru zgadzają się z tymi, które podała Ci agencja, oraz czy wpis jest aktywny.
Czy agencja może żądać ode mnie pieniędzy za znalezienie pracy?
Legalna agencja nie pobiera opłaty za samo znalezienie zatrudnienia. Przy kierowaniu do pracy za granicą może żądać wyłącznie zwrotu ustawowo dopuszczonych, faktycznie poniesionych kosztów, na przykład kosztów dojazdu i powrotu, wizy, badań lekarskich albo tłumaczeń dokumentów. Każda inna opłata powinna wzbudzić Twoją czujność. Szczegóły rozliczeń z agencją omawiamy w osobnym poradniku.
Co zrobić, jeśli agencji nie ma w rejestrze KRAZ?
Potraktuj to jako sygnał ostrzegawczy i nie podejmuj współpracy, dopóki sprawa nie zostanie wyjaśniona. Tak samo postąp, jeśli wpis istnieje, ale nie obejmuje usługi, którą agencja Ci oferuje. Nie podpisuj umowy, nie przekazuj opłat ani oryginałów dokumentów. Możesz poprosić firmę o wyjaśnienie, a w razie wątpliwości zgłosić sprawę do Wojewódzkiego Urzędu Pracy lub Państwowej Inspekcji Pracy.